Konfederacja dzikowska – Wikipedia, wolna encyklopedia
Konfederacja dzikowska – konfederacja generalna zawiązana 5 listopada 1734 w Dzikowie pod Tarnobrzegiem, utworzona na wezwanie króla-elekta Stanisława Leszczyńskiego, który wobec połączonej interwencji wojsk saskich i rosyjskich na korzyść Augusta III, uszedł do Królewca. Marszałkiem generalnym konfederacji został starosta jasielski Adam Tarło. Na czele wojsk konfederackich stanął regimentarz Józef Potocki[1].
[edytuj] Tło
Podpisany przez Rosję, Prusy i Austrię w 1732 traktat Loewenwolda przewidywał współdziałanie tych państw w narzuceniu I Rzeczypospolitej popieranego przez nie kandydata do polskiej korony. Po rozbiciu tworzącego się sojuszu sasko-francuskiego i zneutralizowaniu nastawionych antysasko Prus, strony zdecydowały się popierać kandydaturę elektora Fryderyka Augusta II, syna Augusta II.
12 września 1733 13,5 tysiąca szlachty wybrało w Warszawie na wolnej elekcji królem Polski Stanisława Leszczyńskiego. Zawiązana została dla obrony polskiego tronu dla Stanisława Leszczyńskiego przed interwencją rosyjską i saską i w celu wywołania interwencji mocarstw europejskich na jego korzyść. W tym celu rozpoczęła aktywną działalność dyplomatyczną, wysyłając posłów do Szwecji, Francji, Turcji i Rzymu. Bezskutecznie zwróciła się o poparcie do narodów czeskiego, węgierskiego i śląskiego. Wojska konfederackie próbowały przebić się przez Wielkopolskę, by uderzyć na Saksonię. Zostały jednak rozbite w wielu bitwach przez Sasów i Rosjan. Ogniska oporu zbrojnego konfederatów dzikowskich istniały do 1735, na Kurpiach i na Podolu.
[edytuj] Bibliografia
S. Truchim Konfederacja dzikowska, Poznań 1921
Przypisy
- ↑ 28 lutego 1735 Generalność konfederacji dzikowskiej odebrała mu jako regimentarzowi komendę nad wojskiem konfederackim. Władysław Konopczyński, Dzieje Polski nowożytnej 1936, t. II, s. 213.
